Home / SOẠN BÀI / Soạn Bài Tiếng Hát Con Tàu Của Chế Lan Viên

Soạn Bài Tiếng Hát Con Tàu Của Chế Lan Viên

Đề bài: Soạn bài Tiếng hát con tàu của Chế Lan Viên

BÀI LÀM

Câu 1.

Hình ảnh con tàu Tây Bắc ngoài ý nghĩa cụ thể còn có ý nghĩa biểu tượng rất sâu sắc:

  • Con tàu với nhiệm vụ chở khách đi liên tỉnh, đi đến những miền xa xôi. Vì vậy, trong bài thơ này, nó biểu tượng cho những ước muốn, khát vọng được đi xa, được đến khắp các vùng miền của Tổ quốc chứ không riêng gì Tây Bắc. Tây Bắc chỉ là một trong những địa danh cụ thể mà nhà thơ đã gắn bó trong thời kỳ kháng chiến.
  • “Con tàu” được gắn với “tiếng hát”. Tiếng hát ở đây chính là tiếng lòng, là cảm xúc chân thật của tác giả, được cất lên ngọt ngào và thiết tha như tiếng hát.

Bốn câu thơ đề từ:

“Tây Bắc ư? Có riêng gì Tây Bắc

Khi lòng ta đã hóa những con tàu

Khi Tổ quốc bốn bề lên tiếng hát

Tâm hồn ta là Tây Bắc, chứ còn đâu”.

  • Giọng điệu rất nhẹ nhàng, ngọt ngào, tha thiết và thân mật. Đồng thời có điều gì đó như đang rất rộn ràng, háo hức.
  • Tác giả khẳng định « Có riêng gì Tây Bắc«, « Tổ quốc bốn bề lên tiếng hát«, « Tâm hồn ta là Tây Bắc«. Chính nhà thơ đã tự hóa thân mình thành Tây Bắc. Ông đã lấy cái cụ thể, cái nhỏ bé của chính mình để hòa nhập vào cái tổng thể bao quát, cái rộng lớn của Tây Bắc, của Tổ Quốc.
  • Bốn câu thơ đã thể hiện tình yêu sâu nặng của tác giả dành cho Tây Bắc và đất nước.
  • Đồng thời đây cũng là tiếng hát, tiếng gọi hãy cùng nhau đứng lên bảo vệ bốn bề Tổ quốc.

soan bai tieng hat con tau

Câu 2.

Bố cụ bài thơ chia thành  3 đoạn :

  • Đoạn 1 : 2 khổ thơ đầu. Đây là nỗi niềm băn khoăn, trăn trở của nhà thơ về Tây Bắc và lời mời gọi, thúc giục ông lên đường đến Tây Bắc.
  • Đoạn 2 : 9 khổ giữa. Thể hiện tình yêu say đắm, niềm khát vọng cháy bỏng được trở về với nhân dân, với Tây Bắc –  nơi ghi dấu bao tình sâu nghĩa nặng của nhà thơ trong suốt mười năm kháng chiến.
  • Đoạn 4 : phần còn lại. Khúc hát lên đường say mê, tin tưởng.

Bố cục trên thể hiện :

  • Tâm trạng xuyên suốt nhà của nhà thơ trong toàn bộ tác phẩm. Từ day dứt, trăn trở đến nhớ thương cồn cào. Và cuối cùng là niềm tin yêu và say mê, hào hứng lên đường cứu quốc.\

Câu 3.

Niềm hạnh phúc lớn lao khi gặp lại nhân dân được nhà thơ thể hiện trong khổ thơ :

« Con gặp lại nhân dân như nai về suối cũ

Cỏ đón giêng hai, chim én gặp mùa

Như đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa

Chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa«

Đặc sắc về nghệ thuật của khổ thơ :

  • Phép so sánh rất đặc sắc, rất cụ thể. Đây đồng thời cũng là những quy luật của tự nhiên : nai về suối cũ, cỏ đón giếng hai, chim én gặp mùa, đứa trẻ thơ đói lòng gặp ữa, chiếc nôi ngừng bỗng gặp cánh tay đưa.
  • Những hình ảnh được so sánh rất chân thật, gần gũi và dễ hiểu.
  • So sánh cái trừu tượng với cái cụ thể, chi tiết
  • Đặc biệt nhất là hình ảnh đứa trẻ thơ đói lòng gặp sữa. Tác giả đã tự so sánh mình như một đứa trẻ thơ đang đói lòng, còn nhân dân là người mẹ hiền có bầu sữa ngọt ngào đã nuôi nấng, đã tiếp sức cho sức sống của tác giả trong những ngày dài kháng chiến kham khổ.
  • Những hình ảnh được so sánh này rất độc đáo, ấn tượng và dễ đi vào lòng người.

Câu 4:

Loading...

Hình ảnh nhân dân trong kỉ niệm của nhà thơ được gợi lên qua những hình ảnh những con người cụ thể:

  • Người anh du kích với chiếc áo nâu suốt một đời vá rách
  • Thằng em liên lạc
  • Mế
  • Bản sương giăng
  • Đèo mây phủ

Phân tích:

Tất cả những hình ảnh trên lần lượt được nhà thơ gợi nhớ cùng với những công việc, những sự việc cụ thể :

  • Anh con, người anh du kích. Một người anh rất giàu tình thương yêu. Cả cuộc đời anh chỉ có một chiếc áo nâu vá rách. Nhưng đến đêm cuối cùng, anh đã trao lại kỉ vật quý báu ấy cho «con«. Một tình cảm thật sâu nặng và đáng quý.
  • Em con, thằng em liên lạc. Chú bé đã anh dũng vượt rừng vượt bản để hoàn thành tốt nhiệm vụ đưa thư của mình. Suốt mười năm, chưa một lần nào em đánh mất một phong thư.
  • Mế. Hình ảnh mế được thể hiện rất đẹp qua hình ảnh “lửa hồng soi tóc bạc” với kỷ niệm rất sâu nặng: “năm con đau, mế thức một mùa dài”. Chế Lan Viên đã không quên khẳng định:

“Con với mế không phải hòn máu cắt

Nhưng trọn đời con nhớ mãi ơn nuôi”.

Câu thơ khiến người đọc xúc động về tình mẫu tử giữa hai người xa lạ. Họ gắn bó với nhau vì chiến tranh, vì cùng chung một lý tưởng cao đẹp là đấu tranh giải phóng dân tộc.

  • Bản sương giăng, đèo mây phủ. Hình ảnh cho ta thấy địa hình nơi này thật hiểm độc. Nhưng với những kỷ niệm đầy nghĩa tình, nơi đây vẫn làm cho lòng nhà thơ cảm thấy yêu thương và nhung nhớ đến nỗi:

“Khi ta đến chỉ là nơi đất ở

Khi ta đi, đất đã hóa tâm hồn !”

 Dường như nhà thơ đã hòa trộn cả tâm hồn và máu thịt mình vào đất, vào những con người đầy nghĩa tình nơi Tây Bắc xa xôi.

Những vần thơ này vừa đặc sắc về nghệ thuật vừa thấm được những tình cảm thiêng liêng cao quý của nhà thơ với đất, với con người Tây Bắc. Điều này thể hiện tình yêu quê hương, yêu đất nước trong lòng tác giả rất lớn.

Câu 5 :

Những câu thơ thể hiện rõ nhất chất suy tưởng và triết lý của thơ Chế Lan Viên :

« Nhớ bản sương giăng, nhớ đèo mây phủ
Nơi nào qua, lòng lại chẳng yêu thương?
Khi ta ở, chỉ là nơi đất ở
Khi ta đi, đất đã hóa tâm hồn!

Anh bỗng nhớ em như đông về nhớ rét
Tình yêu ta như cánh kiến hoa vàng,
Như xuân đến chim rừng lông trở biếc
Tình yêu làm đất lạ hóa quê hương«

Câu 6.

Nhận xét và đánh giá nghệ thuật sáng tạo hình ảnh của Chế Lan Viên trong bài thơ:

Chế Lan Viên đã rất sáng tạo khi dựng nên những hình ảnh vừa đậm tính chân thực vừa giàu tính biểu cảm.

Qua những hình ảnh đó, ông đã gửi gắm tình cảm của mình như nhớ thương, tôn trọng, yêu quý và hào hứng.

>> Xem thêm: Phân Tích Khổ 5 Trong Bài Thơ Tiếng Hát Con Tàu

>> Xem thêm: Bình Giảng Bài Thơ Tiếng Hát Con Tàu Của Tác Giả Chế Lan Viên

Soạn Bài Tiếng Hát Con Tàu Của Chế Lan Viên
Rate this post
Loading...
Spread the love

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *