Home / SOẠN BÀI / Soạn Bài Ông Đồ Ngắn Nhất Của Tác Giả Vũ Đình Liên

Soạn Bài Ông Đồ Ngắn Nhất Của Tác Giả Vũ Đình Liên

Đề bài: Soạn Bài Ông Đồ Ngắn Nhất Của Tác Giả Vũ Đình Liên

BÀI LÀM

I. Kiến thức cơ bản 

1. Tác giả

Vũ Đình Liên (1913-1996) sinh trưởng tại Hà Nội nhưng quê gốc ở Hải Dương. Ông thuộc lớp nhà thơ đầu tiên của phong trào Thơ mới. Sáng tác thơ không nhiều nhưng Vũ Đình Liên có vị trí riêng trong phong trào Thơ mới. Ông là nhà thơ của tình thương và những hoài niệm về " những cảnh cũ người xưa " của một thời vang bóng. Sau Cách mạng, ông giảng dạy tiếng Pháp và nhiều năm làm Chủ nhiệm khoa tiếng Pháp ở trường Đại học Sư phạm Ngoại ngữ Hà Nội và chuyên sâu vào công tác dịch thuật, nghiên cứu văn học.

Tác phẩm chính: Đôi mắt (thơ, 1957), Nguyễn Đình Chiểu (khảo cứu, 1957), đồng tác giả bộ sách Lược khảo lịch sử văn học Việt Nam (3 tập, nghiên cứu, 1957), Thơ Baudelaire (dịch, 1995).

2. Tác phẩm 

"Ông đồ" là bài thơ tiêu biểu nhất và nổi tiếng nhất của Vũ Đình Liên. Sử dụng thể thơ 5 chữ và ngôn ngữ gợi cảm, giàu tính tạo hình, Vũ Đình Liên đã miêu tả ông đồ ngồi viết chữ thuê trên phố ngày Tết, từ lúc ông còn đắc chí đến lúc hình ảnh ông mờ dần rồi xa khuất giữa bức tranh xuân.
bai tho ong do

II. Trả lời câu hỏi trong SGK

Câu 1.

Trong hai khổ thơ đầu, hình ảnh ông đồ viết chữ Nho ngày Tết là một hình ảnh đẹp. Đấy là cái thời đắc ý của ông. Ông xuất hiện cùng với "hoa đào", "mực tàu", "giấy đỏ". Ông đem lại niềm vui cho nhiều người khi viết câu đối tết. Bao nhiêu người nhờ ông, tấm tắc khen ngợi ông.

Trong khổ 3 và 4: Vẫn diễn tả không gian ấy, thời gian ấy nhưng không khí khác: vắng vẻ theo từng năm, đến giờ thì hầu như không còn người thuê viết. Giấy cũng buồn, mực cũng sầu. Ông đồ vẫn có mặt nhưng người ta không ai nhận ra ông, không chú ý tới ông nữa. Ông gần như bị lãng quên.

Sự khác nhau gợi cho người đọc cảm xúc thương cảm ông đồ, ông đang bị gạt ra rìa cuộc sống, đang bị lãng quên cùng với thú chơi câu đối một thời.

Hai câu thơ:

"Lá vàng rơi trên giấy

 Ngoài giời mưa bụi bay"

Không chỉ là hai câu thơ tả cảnh mà còn là câu thơ tả tâm trạng, cảnh ngộ của ông đồ. "Lá vàng rơi" là biểu hiện của sự tàn úa, lại kèm mưa bụi bay, lạnh lẽo và buồn thảm.

Câu 2.

Nỗi lòng của tác giả đối với ông đồ

Loading...

"Năm nay hoa đào nở

 Không thấy ông đồ xưa"

Kết cấu đầu cuối tương ứng => cảnh thiên nhiên tươi đẹp còn ông đồ vắng bóng bị dòng đời, thời gian quên lãng.

"Những người muôn năm cũ

 Hồn ở đâu bây giờ? "

Câu hỏi tu từ => nỗi niềm thương tiếc của tác giả đối với ông đồ, với giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc.

Câu 3.

Không chỉ hay ở nội dung hoài niệm, bài thơ còn hay ở nghệ thuật:

– Cách dựng cảnh tương phản: một bên tấp nập, đông vui, một bên buồn bã, hiu hắt ; một bên nét chữ như phượng múa rồng bay, bên kia giấy buồn không thắm, mực đọng nghiên sầu

– Kết cấu đầu cuối tương ứng: cũng là thời gian ngày áp Tết, cũng là không gian mùa xuân, cũng vẫn là hoa đào nở. Nhưng hình ảnh ông đồ cứ nhạt nhòa dần. Cuối cùng thì không thấy hình ảnh ông đồ nữa.

– Bài thơ làm theo thể 5 chữ,tác giả sử dụng thật sáng tạo và đắc địa, nhịp điệu của nó quả là phù hợp với nỗi niềm thương cảm,ngậm ngùi luyến tiếc một thời đã qua của nhà thơ. Lời lẽ dung dị, không có gì tân kì, từ ngữ hàm súc. Những hình ảnh thơ gợi cảm, sinh động, nhuốm đầy tâm trạng và câu hỏi tu từ hòa hợp với nhau tạo nên vẻ đẹp của một nỗi buồn nhân thế mang dấu ấn Vũ Đình Liên trong nền thơ ca Việt Nam hiện đại.

Câu 4.

Những câu thơ:

"Giấy đỏ buồn không thắm

 Mực đọng trong nghiên sầu"

Hay

"Lá vàng rơi trên giấy

 Ngoài giời mưa bụi bay"

Là những câu thơ tả cảnh ngụ tình. Tác giả dùng biện pháp nhân hóa làm cho giấy mực – những vật vô tri vô giác cũng biết sầu buồn. Nỗi cô đơn hiu hắt của con người khi bị bỏ quên. Cảnh vật tàn tạ, thiên nhiên cũng buồn theo nỗi buồn của con người. Phải chăng cái buồn của bản thân ông đồ cũng làm lây lan sang cảnh vật? Lá vàng, mưa bụi thật là buồn! Lá lại rơi trên giấy không thắm, mưa bụi lại làm cho cảnh vật như nhòe mờ. Ông đồ đã bị lãng quên, càng bị khuất lấp. Những câu thơ như thế đã làm cho bài thơ tạo được cho người đọc ấn tượng và ám ảnh sâu sắc.

III. Tổng kết 

Bài thơ là nỗi lòng cảm thương chân thành của tác giả đối với tình cảnh những ông đồ – một lớp người làm nên vẻ đẹp văn hóa Việt Nam, đang tàn tạ trước sự đổi thay của cuộc đời, và cũng là niềm bâng khuâng, nhớ tiếc cảnh cũ người xưa mà mình đã từng gắn bó, yêu thương và trân trọng.

>> XEM THÊM: Phân tích bài thơ Ông đồ của Vũ Đình Liên

Spread the love
Loading...

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *