Home / VĂN MẪU THPT / Văn mẫu lớp 12 / Phân tích nhân vật người đàn bà trong Chiếc thuyền ngoài xa

Phân tích nhân vật người đàn bà trong Chiếc thuyền ngoài xa

Đề bài: Phân tích nhân vật người đàn bà trong Chiếc thuyền ngoài xa

Nghệ thuật là những gì đẹp đẽ nhất, tinh xảo nhất. Nhưng cuộc đời thực tế lại có quá nhiều đắng cay. Và người nghệ sĩ thực sự là người biết xây dựng nên nghệ thuật từ chính những đắng cay ấy. Qua việc khắc họa nhân vật người đàn bà trong truyện ngắn Chiếc thuyền người xa, nhà văn Nguyễn Minh Châu đã cho người đọc thấy rằng thế nào mới là nghệ thuật thực sự, và giữa nghệ thuật với cuộc đời trần trụi này không hề có khoảng cách, mà ngược lại luôn gắn kết với nhau. Ở đó, người đàn bà – người phụ nữ mang phẩm hạnh truyền thống của con người Việt Nam đã làm nên nghệ thuật thật hoàn hảo cho tác phẩm.

Và điều đáng nói là người phụ nữ ấy xuất hiện ngay phía sau bức tranh đậm chất nghệ thuật với cảnh bình minh lung linh huyền ảo trên biển với chiếc thuyền ngoài xa mà nhân vật Phùng vừa đắm mình trong đó : một bức tranh mực tàu của danh họa thời cổ. Mũi thuyền in một nét mơ hồ lòe nhòe vào bầu xương mù trắng như sữa có pha đôi chút màu hồng hồng do ánh mặt trời chiếu vào. Vài bóng người lẫn trẻ con nằm giữa hai chiếc gọng vó hiện ra dưới một hình thù y hiệt cánh một con dơi. Toàn bộ khung cảnh từ đường nét đến ánh sáng đều hài hòa bối rối, trong trái tim như có cái gì bóp thắt vào. Chẳng biết ai đó lần đầu đã phát hiện ra bản thân cái đẹp chính là đạo đức ? Trong giây phút bối rối, tôi tưởng chính mình vừa khám phá thấy cái chân lí của sự toàn thiện, khám phá thấy cái khoảnh khắc trong ngần của tâm hồn. Những gì mà người nghệ sĩ Phùng đang chứng kiến được tác giả Nguyễn Minh Châu miêu tả rất đẹp, rất nên thơ. Cảnh biển trong bình minh sáng sớm thật tuyệt vời. Phùng đứng từ xa và cảm nhận bằng tất cả tâm hồn mình. Nhưng trong bối cảnh ấy, trong nghệ thuật hoàn hảo ấy, khi chiếc thuyền tiến lại gần, khi người đàn bà xuất hiện, bức tranh mực tàu mà Phùng vừa chiêm ngưỡng đã chuyển sang một màu hoàn toàn mới : Một người đàn bà lam lũ, thô kệch nhưng lại giàu đức hi sinh và sống cam chịu, nhẫn nhục. Phải chăng đó là phía sau của nghệ thuật ? Là sự thật trần trụi sau những gì hào nhoáng, diệu kỳ mà người nghệ sĩ vừa được chiêm ngưỡng ?

Người đàn bà làng chài

Người đàn bà trạc ngoài bốn mươi, một thân hình quen thuộc của đàn bà vùng biển, cao lớn với những đường nét thô kệch. Mụ rỗ mặt. Khuôn mặt mệt mỏi sau một đêm thức trắng kéo lưới, tái ngắt và dường như đang buồn ngủ. Người đàn bà ấy không quá xấu xí những cũng không có đường nét nào mềm mại, đẹp đẽ để nhà văn dành cho bà những ngôn từ "có  cánh". Điều đó hoàn toàn trái ngược lại với bức tranh huyền diệu ban nãy khi chiếc thuyền còn ở ngoài xa. Lúc này, người đàn bà đứng lại, rồi đưa một cánh tay lên có lẽ định gãi hay sửa lại mái tóc nhưng rồi lại buông thõng xuống, đưa cặp mắt nhìn xuống chân.

Bức tranh thực tế tiếp tục diễn ra một cách nghiệt ngã khi nhân vật Phùng chứng kiến cảnh người đàn bà cam chịu nhẫn nhục, âm thầm lặng lẽ chịu trận đòn roi kinh hoàng của người chồng vũ phu. Lão đàn ông lập tức trở nên hùng hổ, mặt đỏ gay, lão rút trong người ra một chiếc thắt lưng của lính ngụy ngày xưa, có vẻ như những điều phải nói với nhau họ đã nói hết, chẳng nói chẳng rằng lão trút cơn giận như lửa cháy bằng cách dùng chiếc thắt lưng quật tới tấp vào lưng người đàn bà, lão vừa đánh vừa thở hồng hộc, hai hàm răng nghiến ken két, cứ mỗi nhát quất xuống lão lại nguyền rủa bằng cái giọng rên rỉ đau đớn : "Mày chết đi cho ông nhờ. Chúng mày chết hết đi cho ông nhờ !". Đáp lại trận mưa roi ấy chỉ là sự im lặng, sự nhẫn nhịn và cam chịu. Nhưng hẳn trong lòng người đàn bà ấy đang đau khổ lắm, đang ê trề lắm. Là phụ nữ dù trái tim có sắt đá đến đâu cũng không thể nào không chạnh lòng khi bị chính người mình gọi là "chồng" đánh đập, hành hạ. Chính con người ấy từng yêu thương, từng đầu ấp tay gối, từng săn sóc quan tâm nhau mỗi ngay, nhưng giây phút này, cũng vẫn là con người ấy, không còn yêu thương, không còn quan tâm… Thay vào đó là sự sỉ nhục không thương tiếc. Người đàn bà với một vẻ cam chịu đầy nhẫn nhục, không hề kêu một tiếng, không chống trả, cũng không tìm cách chạy trốn. Điều đó làm Phùng ngỡ ngàng, ngạc nhiên vô cùng. Theo cách suy nghĩ thông thường, có lẽ Phùng nghĩ rằng bà nên chống cự hoặc chạy đi đâu đó, hoặc mang đơn ra tòa ly hôn. Nhưng Phùng đâu hiểu được lý do sâu xa đằng sau sự cam chịu ấy.

Bà cam chịu tất cả, nhận nhịn mọi thứ, chấp nhận mọi nỗi đau cả thể xác lẫn tinh thần vì một lý do duy nhất : đó là vì con ! Chao ôi, có người mẹ nào lại không thương con ? Có người mẹ nào nỡ lòng đẩy con vào cảnh khổ cực, vất vả, bơ vơ. Thế nên, người đàn bà làng chài đã hi sinh bản thân mình, đã để cho người đàn ông trà đạp hết lần này đến lần khác chỉ để con cái có một mái nhà thực sự, có một cuộc sống đủ đầy cả cha lẫn mẹ. Bà hiểu rằng một mình mình thân đàn bà dù có cứng rắn đến mấy cũng không thể nào nuôi được hết một đàn con. Hơn nữa bà cũng chỉ là một người nông dân, theo nghề chài lưới truyền thống từ xưa tới nay, nếu bước lên thuyền bà cũng chẳng biết phải làm ăn như thế nào. Bởi vậy, bà chấp nhận cuộc sống khổ cực, vất vả và nhục nhã trên thuyền với người đàn ông vũ phu kia. Dù có đớn đau ê trề đến đâu đi chăng nữa, bà cũng vẫn cam chịu, chưa một lần có ý nghĩa rời bỏ con thuyền hay muốn tự tử để giải thoát cho bản thân mình. Vì trong lòng bà còn là một trái tim tràn đầy tình yêu thương vô bờ bến dành cho các con. Tình yêu ấy đã vượt lên trên hết tất cả. Hi sinh bản thân, bỏ qua cả tuổi thanh xuân và giờ đây tấm lưng bà đã bạc phếch với chiếc áo mỏng manh, rách rưới.

Loading...

Bản thân cam chịu là vậy, chấp nhận hết mọi sự sỉ nhục. Nhưng không phải vì thế mà bà bỏ quên luôn cả lòng tự trọng của mình. Khi biết Phùng chứng kiến được cảnh mình bị chồng đánh, bà ủi nhục vô cùng. Người đàn bà dường như lúc này mới cảm thấy đau đớn – vừa đau đớn vừa vô cùng xấu hổ, nhục nhã.

Người đàn bà chịu thương chịu khó

Khi được mời lên quan tòa huyện, người đàn bà ấy lại một lần nữa làm người đọc có thêm cái nhìn sâu xa hơn về đức hi sinh và tình yêu thương vô bờ bến của người mẹ dành cho con. Bà được Đẩu – người làm trong tòa án huyện khuyên đưa đơn ly hôn. Đẩu và Phùng đều muốn giúp bà thoát khỏi cảnh sống khổ sở ấy. Nhưng thật bất ngờ khi bà vội vàng chối từ : Quý tòa bắt tội con cũng được, phạt tù con cũng được, đừng bắt con bỏ nỏ… Có một sự ê trề và khó hiểu, khó nói thành lời. Tại sao bà có cơ hội để giải thoát mình, để đổi đời một cách chính đáng nhưng bà lại nhất quyết chối từ đay đảy ? Lòng các chú tốt nhưng các chú đâu có phải là người làm ăn… cho nên các chú đâu có hiểu được cái việc của các người làm ăn lam lũ. Người đàn bà thay đổi cách xưng hô với điệu bộ khác, ngôn ngữ khác. Bà bỗng chép miệng, con mắt như đang nhìn suốt cả cuộc đời mình : Giá như tôi đẻ ít đi, hoặc chúng tôi sắm được một chiếc thuyền rộng hơn, từ ngày cách mạng về đã đỡ đói khổ chứ trước kia vào các vụ bắc, ông trời làm động biển suốt hàng tháng, cả nhà vợ chồng con cái toàn ăn cây xương rồng luộc chấm muối… Bà dãi bày hết tất cả những chuyện thầm kín sâu trong lòng mình. Thì ra, bên trong người đàn bà có dáng vẻ thô kệch ấy lại là một tấm lòng biết cảm thông, hiểu lẽ đời và rất giàu lòng tự trọng. Bà cũng không hề oán trách người chồng vũ phu đã đày đọa, đã hành hạ mình. Mà bà suy nghĩ rất thấu đáo, đó là vì hoàn cảnh, vì cái nghèo đói, vì những tác động bên ngoài đã làm cho tâm tính con người thay đổi. Bà tự an ủi mình nhiều lúc trên thuyền gia đình vẫn có những giây phút đầm ấm cùng sum họp bên mâm cơm đạm bạc đơn sơ. Bà đã để lại một câu nói khiến cho cả Phùng và Đẩu phải băn khoăn suy nghĩ rất nhiều : Là bởi vì các chú không phải là đàn bà, chưa bao giờ các chú biết như thế nào là nỗi vất vả của người đàn bà trên một chiếc thuyền không có đàn ông… Đúng vậy, người đàn bà có thể hứng chịu được mọi sóng gió của cuộc đời, nhưng khi đứng trước cơn bão của biển cả, làm sao bà có thể một mình chống cự được ? Đó là sự thật. Đám đàn bà hàng chài chúng tôi cần phải có người đàn ông để chèo chống khi phong ba, để cùng làm ăn nuôi nấng đặng một sắp con nhà nào cũng trên dưới chục đứa… Đàn bà ở thuyền chúng tôi phải sống cho con chứ không thể sống cho mình như ở trên đất được. Đến lúc này, người nghệ sĩ mang tên Phùng và người làm ở tòa án là Đẩu đã thấu hiểu được mọi cơ sự của người đàn bà làng chài. Họ cũng khát khao hạnh phúc, cũng luôn mong những điều tốt đẹp nhất đến với mình. Nhưng thực tế cuộc sống không cho phép họ được sống cho riêng mình. Như bà nói, cuộc sống trên thuyền không giống như ở trên đất. Nhất là khi những con phong ba bão táp của biển cả ập đến, nếu không có người đàn ông, họ sẽ không biết phải chống cự như thế nào. Vì vậy, họ phải chấp nhận hi sinh bản thân mình cho các con được sống yên ổn, để có người đàn ông cùng mình chèo lái con thuyền, cùng làm ăn nuôi nấng các con.

Câu chuyện của người đàn bà đã làm cho người nghệ sĩ khám phá thêm được một điều quý giá nữa ở đời. Đó là đời thực, là nghệ thuật sống giữa đời thực. Rằng con người ta không phải lúc nào cũng có thể sống cho riêng bản thân mình được. Rằng đằng sau những gì mình chứng kiến tận mắt vẫn chưa hẳn là sự thật. Muốn biết sự thật phải tìm hiểu thật kỳ càng và rõ ràng. Bởi vậy, những bức tranh mà Phùng chụp được, chỉ có những ai thấu hiểu được câu chuyện đằng sau chiếc thuyền ngoài xa ấy mới có thể hiểu được hết ý nghĩa sâu sắc của bức tranh. Đó là một người đàn bà tuy vẻ ngoài thô kệch nhưng tâm hồn chân chất yêu thương và giàu lòng tự trọng, là người đàn bà chịu thương chịu khó, luôn nhẫn nhịn hi sinh vì chồng vì con.

Phân tích nhân vật người đàn bà trong Chiếc thuyền ngoài xa
Rate this post
Spread the love
Loading...

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *